8e zondag door het jaar A

Post date: Mar 3, 2014 8:23:54 AM

2 maart 2016

Zalige Titus Brandsmaparochie

Mattheus 6, 24-34

De bekende Britse econoom Keynes (1883-1946) zag de arbeidsproductiviteit steeds meer toenemen. Met minder inspanning kon steeds meer gemaakt worden. Hij droomde er daarom van dat zijn kleinkinderen niet meer volle dagen zouden hoeven te werken om in hun levensonderhoud te voorzien. De tijd die over zou blijven zouden hun levens veel meer smaak kunnen geven, want worden besteed aan familie, vrienden, een goed boek, etc.

Ondertussen zullen de kleinkinderen van Keynes zelf wel grootouders zijn en kunnen we uit eigen ervaring vaststellen dat hij zich verrekend heeft. We werken doorgaans nog steeds lange dagen om in ons onderhoud te voorzien. Deels omdat het duurder is geworden, maar ook omdat we steeds meer verlangens hebben en vermoedelijk ook omdat (te) veel uren werken soms als statusverhogend wordt ervaren.

Toch was de intuïtie van Keynes niet zo’n gekke. Een mens heeft vrijetijd nodig om te kunnen groeien in betrekkingen en het welzijn te kunnen bevorderen door zich bezig te houden met allerlei cultuuruitingen. Van Jezus horen we vandaag een zelfde soort geluid: “Maak je geen zorgen”. Met andere woorden: wees vrij. Probeer te streven naar een zodanige innerlijke vrijheid dat je werkelijk toekomt aan het gaan met God en de mensen om je heen.

Jezus woorden kunnen worden opgevat als een praktische wijsheid; als je zo handelt zal je welvaren. Toch lijkt me dat Jezus dieper graaft dan dat. Het onbekommerd staan tegenover de basisbehoeften van het leven, de vrijheid die dat geeft, is nodig om optimaal met God en mensen te leven. Is in zekere zin een voorwaarde voor het geloofsleven. Tegelijk wijst Jezus deze vrijheid ook aan als vrucht van ons geloven, want vanwege ons geloof weten we van de Vader die onze behoeften kent en er zorg voor zal dragen.

Nu zou dit kunnen worden opgevat als een pleidooi om maar lekker achterover te gaan hangen en af te wachten wat de Heer ons schenkt. Het zou een misverstand zijn. Hoorden we Jezus niet zeggen: “Wie het Koninkrijk zoekt en zijn gerechtigheid, die zal al het andere verkrijgen”? Dit zoeken is niet passief, maar veronderstelt een actieve levenshouding. Misschien wel zo dat we weliswaar vrij komen van onze persoonlijke behoeften, maar de verlangens en noden van onze medemens juist tot onze zorg maken. Als we zo een gemeenschap vormen, komt niemand wat te kort; komt het hulp van God het Koninkrijk al heel nabij.

De econoom Keynes mag zich dan verrekend hebben; hij calculeerde niet met de “hebberigheid” van de mens. Toch gaat van het evangelie een oproep uit om van onze economie heilseconomie te maken. Dat wil zeggen, zo te handelen dat al Gods goedheid, zijn liefde en zorg er volop uitdrukking in vindt. Zodat we in vrijheid en vrede leven.